Ey?psultan’?n unutulmu? kahraman? ?erkez Hasan

1850 y?l?nda Silivri’de do??an ??erkez Hasan’?n babas? ?smail Bey, Rus zulm?nden dolay? Kuzey Kafkasya’dan Anadolu’ya yerle??mi?? bir ??erkez Beyi’ydi. Bahriye ?dadisi’ne giren ve okulun kara k?sm?na ge?erek te??men olan ??erkez Hasan, zabit olduktan sonra asker? kabiliyetleriyle g?z doldurdu ve padi??ah?n takdirini kazand?. Ablas? Nesrin Kad?nefendi de Sultan Abd?laziz’in zevcesiydi. ??ura-y? Asker? yaveri iken padi??ah?n b?y?k o??lu Yusuf ?zzeddin Efendi’nin yaverli??ine getirildi. Padi??ah Abd?laziz, 30 May?s 1876 tarihinde g?zlerini kan b?r?m??? baz? darbeciler taraf?ndan taht?ndan indirildi, sonra da katledildi. Utanmadan da bu cinayete “intihar” s?s? verdiler. Al?ak cuntan?n ba???nda H?seyin Avni Pa??a vard?. ??erkez Hasan, padi??aha ve ablas?na yap?lan k?t? muameleleri ve ihaneti hazmedemedi, plan?n? kurdu ve silahland?. ??nce H?seyin Avni Pa??a’n?n Kuzguncuk’taki kona???na gitti. Onun Mithat Pa??a’n?n kona???nda di??er pa??alarla birlikte topland?klar?n? ???renince d?nd?. Darbeci pa??alar, Mithat Pa??a’n?n Beyaz?t’taki kona???nda 15 Haziran gecesi bulu??mu??tu. Kona??a giren ??erkez Hasan, toplant? h?linde olan pa??alara bask?n yapt?ktan sonra H?seyin Avni Pa??a ve Ra??it Pa??a’y? hak ettikleri ??ekilde cezaland?rarak ?ld?rd?, Ahmet Pa??a’y? da yaralad?. Kola??as? Hasan, i?eri giren askerlere k?yamad? ve teslim oldu. Alelacele uydurma bir mahkeme kuruldu. Cezas? “idam” olarak a??kland?. Ertesi g?n? de Beyaz?t Meydan?’nda cezas? infaz edildi. Hen?z 26 ya???ndayd?. Ama her ??eyi g?ze alm???t?. S?leymaniye K???las?’nda hapisken yaralar?n? tedavi ettirmedi. Mahkemede, “Nefsim i?in bu i??i yapmad?m, milletim i?in yapt?m. Gayem, bundan sonra kimse padi??ah hal’ etmek gibi ??eylere cesaret etmesin.” dedi. Divan-? Harp’te muhakeme edilip ?l?m cezas?na ?arpt?r?lan ??erkez Hasan, 17 Haziran 1876 tarihinde Beyaz?t Meydan?’nda, bug?nk? ?stanbul ??niversitesi merkez binas? yani Serasker Kap?s? ?n?nde bir dut a??ac?na as?ld?. ?ki g?n sonra da naa??? al?n?p Edirnekap? Mezarl????’na g?t?r?ld?. G?zya??lar? ve dualarla defnedilmi??ti. Halk?m?z sevmedi??i H?seyin Avni Pa??a’n?n ?l?m?n? sevin?le kar???larken, ??erkez Hasan’?n ??ehadetine ise ?ok ?z?ld?, ard?ndan a??lad?. ??airler, onun i?in mersiyeler yaz?p a???tlar yakt?lar. E??ref Pa??a, ise ??u tarihi d???t?: “Rabb-i izzet cennet etsin kabrini ??erkez Hasan/K?met-i Avn?ye ol esnada bi?mi??di kefen.”

KABR?N? ABD??LHAM?D HAN YAPTIRDI

Cennetmek?n Sultan ?kinci Abd?lhamid Han, darbeci pa??alara haddini bildiren bu y?rekli askeri hi? unutmad?, tahta oturduktan sonra onun i?in Edirnekap?’da bir mezar yapt?rd?. Kabir ta???nda ??u s?zler yaz?l?d?r: “??mera ve guz?t-? ?er?kiseden ?smail Bey’in o??lu olup harb okulunu bitirip, k?demli y?zba??? r?tbesinde iken gen? ya???nda velinimeti u??runda fed?-y? c?n eden ??erkez Hasan Bey’in kabridir.”